Samenvatting: Coinbase meldt dat AI-agents dit jaar al meer dan 205 miljoen keer autonoom hebben betaald via het x402-protocol, een systeem dat een sinds decennia ongebruikte HTTP-foutcode nieuw leven inblies. Wat in maart 2026 nog een nichetje was van $28.000 per dag, is uitgegroeid tot een infrastructuur waar nu ook Visa, Mastercard en Ant International zich achter scharen met een interoperabel “Know Your Agent”-raamwerk. Tegelijk waarschuwen beveiligingsonderzoekers voor een groeiend gat: AI-agents krijgen steeds vaker een eigen cryptowallet, en niet elke tool in hun gereedschapskist is te vertrouwen.
Disclosure: dit artikel bevat affiliate-links. Als je via zo’n link een account aanmaakt, ontvangen we soms een kleine vergoeding — zonder extra kosten voor jou. Dit artikel is bovendien uitsluitend informatief en geen financieel advies; crypto is volatiel, beleg alleen wat je kunt missen. Lees meer in onze redactionele richtlijnen.
205 miljoen. Zoveel keer hebben AI-agents dit jaar al zelfstandig betaald met crypto, zonder dat er een mens op een “bevestig betaling”-knop hoefde te drukken. Ik zit inmiddels bijna 13 jaar in crypto, en ik heb genoeg hypes voorbij zien komen om sceptisch te blijven bij grote ronde getallen — maar deze keer trekt niet alleen Coinbase aan de bel. Visa, Mastercard en zelfs Ant International (het moederbedrijf van Alipay) hebben deze week een gezamenlijk raamwerk aangekondigd om AI-agents veilig te laten betalen. Als drie van ’s werelds grootste betaalnetwerken plotseling meepraten over een protocol dat oorspronkelijk uit de cryptohoek kwam, is dat het overwegen waard.
Wat is x402 precies?
x402 is vernoemd naar HTTP-statuscode 402 — “Payment Required” — een code die al sinds de jaren negentig in de specificatie staat maar nooit echt gebruikt werd. Coinbase blies hem in mei 2025 nieuw leven in als basis voor een simpel idee: laat servers en machines rechtstreeks met stablecoins afrekenen, zonder creditcard, zonder account, zonder mens ertussen.
Zo werkt het in de praktijk:
- Een AI-agent (of een ander programma) vraagt een dienst of databron op — bijvoorbeeld een API-aanroep of een stukje content.
- De server antwoordt met een 402-foutcode plus betaalgegevens: hoeveel het kost, op welk netwerk en naar welk walletadres.
- De agent ondertekent met zijn eigen wallet een betaling in USDC, de dollar-stablecoin van Circle.
- Het verzoek wordt herhaald met de betaling meegestuurd; een “facilitator” verifieert en settelt de transactie on-chain.
- De server levert alsnog de gevraagde dienst — het hele proces duurt vaak minder dan een seconde.
Het draait grotendeels op Base, Coinbase’s eigen laag-2-netwerk, al is er inmiddels ook een variant op Solana die met een finaliteit van 400 milliseconden en transactiekosten van zo’n $0,00025 verrassend veel volume trekt. Vroege partners bij de lancering waren onder meer AWS, Anthropic en Circle.
Van “mirage” naar 205 miljoen transacties
Ik ben zelf niet meteen overtuigd als een protocol met grote cijfers zwaait, en terecht: in maart 2026 schreef CoinDesk een kritisch stuk met een veelzeggende kop.
“The x402 ‘agent payments’ boom is still mostly a mirage” — analisten schatten dat destijds ruim 50% van de waargenomen activiteit kunstmatig was (zogeheten “self-dealing”), en het dagvolume lag toen op een bescheiden $28.000.
CoinDesk, 11 maart 2026
Coinbase’s Erik Reppel reageerde destijds nuchter: vroege testactiviteit op een permissionless systeem is normaal voordat er echte productie-inzet komt. En dat lijkt te kloppen. Kijk naar de groeilijn van de afgelopen maanden:
- Maart 2026: ~$28.000 per dag, 131.000 transacties, gemiddeld $0,20 per betaling.
- Mei 2026: 75,4 miljoen transacties in dertig dagen, $24,2 miljoen volume, 94.000 kopers.
- Juli 2026: ruim 100 miljoen machine-tot-machine-transacties sinds lancering, negen maanden na de start.
- September 2026: volgens Coinbase inmiddels meer dan 205 miljoen transacties — al is dat specifieke cijfer nog niet dubbel bevestigd door een onafhankelijke bron, dus ik neem het met enige voorzichtigheid over.
Coinbase-CEO Brian Armstrong verwoordde in juli de kern van zijn these zo:
“AI agents can operate crypto wallets. They cannot open bank accounts. Traditional finance requires KYC verification, identity documents, and a pulse.”
Brian Armstrong, CEO Coinbase, juli 2026
Zijn redenering: AI-agents hebben geld nodig om diensten en databronnen in te kopen, banken geven ze geen rekening omdat ze geen mens zijn, dus wint crypto min of meer per uitsluiting.
Visa, Mastercard en Ant International doen nu ook mee
Het meest recente nieuws — en de directe aanleiding voor dit artikel — kwam afgelopen week naar buiten: Ant International (het moederbedrijf achter Alipay), Visa en Mastercard maakten een gezamenlijk “Know Your Agent”-raamwerk bekend, bedoeld om AI-agents over verschillende betaalnetwerken heen te herkennen en te vertrouwen zonder dat ze zich telkens opnieuw moeten registreren.
“If [an] agent registers with Ant, they don’t need to register again with Visa, Mastercard.”
Jiang-Ming Yang, Chief Information Officer bij Ant International
“Interoperability across Know-Your-Agent frameworks is essential to making agentic commerce work at scale.”
Pablo Fourez, Chief Digital Officer bij Mastercard
Volgens onderzoek van McKinsey kunnen AI-agents tegen 2030 tussen de 3 en 5 biljoen dollar aan consumentenhandel afhandelen. Visa liet weten dat de eigen stablecoin-afwikkeling inmiddels op een jaarbasis van $7 miljard draait. Mastercard’s “Agent Pay for Machines”-netwerk werkt intussen samen met onder meer Ripple, Coinbase, Stripe en de Solana Foundation — een teken dat de grenzen tussen traditioneel betalingsverkeer en crypto-infrastructuur hier snel vervagen.
Belangrijk om te beseffen: x402 is niet het enige protocol in dit speelveld. Google bouwt met tientallen partners (waaronder PayPal, Mastercard en Coinbase) aan AP2, OpenAI en Stripe werken aan ACP voor checkout binnen ChatGPT, en Stripe/Tempo lanceerden in maart hun eigen MPP-standaard. Deze systemen zijn overigens meer complementair dan concurrerend: een agent kan bijvoorbeeld AP2 gebruiken om een betaling te autoriseren en vervolgens x402 om die machine-tot-machine daadwerkelijk af te wikkelen.
MoonPay’s Open Wallet Standard: een portemonnee voor robots
Betalen is één ding, maar een AI-agent heeft ook een plek nodig om geld te bewaren. Daarvoor lanceerde MoonPay in maart 2026 de Open Wallet Standard, gesteund door meer dan vijftien organisaties waaronder PayPal, OKX, Ripple, Circle, de Ethereum Foundation en de Solana Foundation.
“The agent economy has payment rails. It didn’t have a wallet standard. We built one.”
Ivan Soto-Wright, CEO en medeoprichter van MoonPay
De cijfers achter die stap zijn niet mis: in het eerste kwartaal van 2026 hadden AI-agents al meer dan 340.000 on-chain wallets in eigen beheer, en de markt voor agent-portemonnees zou volgens de betrokken partijen kunnen groeien van $5,1 miljard in 2025 naar $55,2 miljard in 2035 — met agents die tegen dat jaar mogelijk 30% van alle cryptotransacties voor hun rekening nemen.
Voor wie dit nieuw klinkt: een crypto-wallet is in de kern niets meer dan een digitale sleutelbos waarmee je bewijst dat bepaalde munten van jou zijn. Bij een AI-agent is het enige verschil dat de agent zelf die sleutels beheert — en dat is precies waar het interessant én riskant wordt.
Wat deze ontwikkeling concreet betekent:
- Meer machine-tot-machine handel. Software die zelfstandig databronnen, rekenkracht of API-toegang inkoopt zonder menselijke tussenkomst, wordt de norm in plaats van de uitzondering.
- Stablecoins als de facto valuta van AI. USDC is in 90 tot 99% van alle x402-transacties de gebruikte munt — niet bitcoin, niet ethereum, maar een dollar-gekoppelde stablecoin.
- Traditionele betaalgiganten kiezen niet tegen crypto, maar erbóvenop. Visa en Mastercard bouwen geen concurrent voor crypto-rails, ze bouwen vertrouwens- en identiteitslagen erbovenop.
Het addertje onder het gras: veiligheidsrisico’s
Hier moet ik als iemand die al sinds 2013 in deze markt zit wel een kanttekening plaatsen. Zodra een stuk software zelf over een portemonnee met echt geld beschikt, wordt de beveiliging van die software ineens een financieel risico in plaats van alleen een technisch risico.
Onderzoekers van onder meer UC Santa Barbara en UC San Diego ontdekten in april 2026 26 kwaadaardige “LLM-routers” die tool-aanroepen kaapten en inloggegevens stalen. Bij één incident werd op deze manier een cryptowallet van een klant leeggehaald voor $500.000.
“A single malicious router in the chain is enough to compromise the entire system.”
Onderzoekers, geciteerd door CoinDesk, 13 april 2026
Een ander onderzoek naar ClawHub, de grootste open marktplaats voor AI-agent-tools, vond dat bijna 37% van alle beschikbare “skills” een beveiligingslek bevatte, waarvan 76 skills zelfs actief malware bevatten die gericht was op het stelen van inloggegevens en walletsleutels.
Dat risico is precies waarom zelfbewaring bij mensen zo’n groot thema blijft: wie zelf de controle over zijn cryptosleutels wil houden in plaats van ze aan software toe te vertrouwen, kan bijvoorbeeld een hardware wallet zoals de Ledger Nano S Plus gebruiken — je sleutels blijven dan fysiek gescheiden van elk apparaat dat verbinding maakt met internet, iets wat voor een AI-agent per definitie lastiger te regelen is.
Wat betekent dit voor de grote exchanges?
Coinbase zit met x402 en zijn “Coinbase for Agents”-initiatief nu duidelijk in de bestuurderstoel van deze ontwikkeling — logisch, want met een Coinbase-account regel je zelf ook de omzetting tussen euro’s en de USDC die AI-agents gebruiken. OKX dook eerder dit jaar al op als een van de vijftien partijen achter MoonPay’s Open Wallet Standard, wat aangeeft dat ook OKX nadrukkelijk wil meebouwen aan deze infrastructuur in plaats van hem alleen van een afstandje te volgen.
Wat is het x402-protocol precies?
x402 is een betaalstandaard van Coinbase die de al lang ongebruikte HTTP-statuscode 402 (“Payment Required”) nieuw leven inblaast. Servers en programma’s kunnen elkaar zo rechtstreeks laten betalen in de stablecoin USDC, zonder creditcard of account, meestal in minder dan een seconde.
Is het veilig om een AI-agent toegang te geven tot een crypto-wallet?
Niet zonder risico. Onderzoekers vonden in 2026 tientallen kwaadaardige tools en “routers” in populaire AI-agent-marktplaatsen die inloggegevens en walletsleutels probeerden te stelen; bij minstens één incident verdween zo $500.000. Geef een agent daarom altijd een limiet mee en gebruik alleen vertrouwde, goed onderhouden tools.
Moet ik als particuliere belegger zelf iets met x402 doen?
Niet per se. x402 draait vooral machine-tot-machine, tussen servers en AI-agents, niet tussen jou en een exchange. Wel is het slim om te weten dat steeds meer geldstromen straks via stablecoins als USDC lopen, en dat zelfbewaring van je eigen crypto (bijvoorbeeld met een hardware wallet) belangrijker wordt naarmate meer software zelfstandig met geld gaat schuiven.
Conclusie
Wat begon als een obscure, nooit gebruikte HTTP-foutcode is in anderhalf jaar uitgegroeid tot de basis van een betaalinfrastructuur die grote namen als Visa, Mastercard en Ant International inmiddels serieus genoeg nemen om er eigen standaarden bovenop te bouwen. De cijfers — van $28.000 per dag naar naar verluidt 205 miljoen transacties — laten een duidelijke groeilijn zien, ook al blijft het verstandig om het allerlaatste, nog niet dubbel bevestigde getal met een korreltje zout te nemen. Tegelijk is de beveiliging van deze agent-wallets nog verre van op orde: zolang tientallen procenten van de beschikbare AI-tools kwetsbaarheden bevatten, is “AI-agent met eigen wallet” voorlopig nog net zo goed een risicoverhaal als een groeiverhaal. Ik blijf het volgen — en ik verwacht dat dit thema de komende maanden alleen maar groter wordt.
Ontdek meer van Crypto-Gids
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
